Türkiye’nin artan tarımsal ihtiyacı, Rusya’nın kasasını doldurdu. 2025’in ilk yarısında yapılan ithalat, sadece geçen yılı geride bırakmakla kalmadı; şimdi gözler fiyatlardaki dalgalanmalara ve Asya’dan gelecek yeni hamlelere çevrildi.

Yarım Yılda Tüm Yılı Solladı

Resmî verilere göre Türkiye, 2025’in ocak-haziran döneminde Rusya’dan 188,2 milyon dolarlık gübre satın aldı. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre tam 2,6 kat artış anlamına geliyor. İthalat miktarı ise 512 bin tona ulaşarak 2024’ün tamamındaki toplamı altı ayda geçmiş oldu.

Patlamanın Nedenleri

Uzmanlar, bu hızlı artışın arkasında üç temel faktör olduğuna dikkat çekiyor:

• Çin’in 2024 ortasında devreye aldığı ihracat sınırlamaları,
  
   
• İran’daki ekonomik kriz ve arz daralması,
  
   
• Ortadoğu’daki siyasi gerilimler ve Türkiye’nin artan tarımsal üretim ihtiyacı.
  
   

Tüm bu gelişmeler Rusya’yı, Ankara için en güvenilir tedarikçi konumuna yükseltti.

En Çok Talep Üre ve Kompleks Gübreye

Türkiye’nin ithalatında en büyük payı üre (karbamid) ve kompleks gübreler aldı. Sadece üre alımı 269 bin tona ulaştı. Yılın en yoğun sevkiyatı ise ocak ayında yapıldı: Tek başına 123 bin tonluk gübre Türkiye’ye giriş yaptı.

Türkiye’de Üretim Neden Geri Planda?

Rusya, yıllık üretimini %7,1 artırarak 15,2 milyon ton seviyesine yükseltirken, Türkiye’de üretim maliyetleri yükselen enerji fiyatları nedeniyle sınırlı kaldı. 2025’in temmuz ayında sanayiye yapılan %7,86’lık ve hanelere gelen %24,6’lık doğalgaz zammı, yerli gübre üretimini daha da pahalı hale getirdi. Bu nedenle ithalat, çiftçi için çok daha cazip durumda.

Bundan Sonrası Fiyatlara ve Çin’e Bağlı

Analistlere göre önümüzdeki süreçte iki gelişme kritik rol oynayacak:

1. Küresel gübre fiyatlarının seyri
   
    
2. Çin’in ihracat kısıtlamalarını gevşetip gevşetmeyeceği
   
    

Türkiye için tablo şimdilik net: Tarım sektörünü ayakta tutmanın yolu ithalattan geçiyor, Rusya ise bu süreçten en büyük kazanç sağlayan ülke konumunda.